Τι αλλάζει για τους ανηλίκους στο Διαδίκτυο;10 Ερωτήσεις – Απαντήσεις για τον Νέο Νόμο 5350/2026

Το ψηφιακό δίκαιο στη χώρα μας διαμορφώνεται με ταχύτατους ρυθμούς, ενσωματώνοντας νέους κανονισμούς που επηρεάζουν άμεσα τον τρόπο παροχής και χρήσης των διαδικτυακών υπηρεσιών. Πρόσφατα, τέθηκε σε ισχύ ο Νόμος 5350/2026, ο οποίος εισάγει στοχευμένες τροποποιήσεις στον υφιστάμενο Νόμο 5099/2024, εστιάζοντας στον καθορισμό συγκεκριμένων ηλικιακών ορίων…

Τι αλλάζει για τους ανηλίκους στο Διαδίκτυο;10 Ερωτήσεις – Απαντήσεις για τον Νέο Νόμο 5350/2026

Το ψηφιακό δίκαιο στη χώρα μας διαμορφώνεται με ταχύτατους ρυθμούς, ενσωματώνοντας νέους κανονισμούς που επηρεάζουν άμεσα τον τρόπο παροχής και χρήσης των διαδικτυακών υπηρεσιών. Πρόσφατα, τέθηκε σε ισχύ ο Νόμος 5350/2026, ο οποίος εισάγει στοχευμένες τροποποιήσεις στον υφιστάμενο Νόμο 5099/2024, εστιάζοντας στον καθορισμό συγκεκριμένων ηλικιακών ορίων για την πρόσβαση σε επιγραμμικές υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης. Το νέο αυτό νομοθετικό πλαίσιο ρυθμίζει με σαφήνεια τις προϋποθέσεις χρήσης των ψηφιακών πλατφορμών, ορίζοντας το δέκατο πέμπτο έτος ως το ελάχιστο όριο ηλικίας για τη δημιουργία προφίλ και την πλοήγηση.

Για τις εταιρείες τεχνολογίας, τους νομικούς συμβούλους, αλλά και τους πολίτες που καλούνται να προσαρμοστούν στα νέα δεδομένα, είναι απαραίτητη η πλήρης και αντικειμενική κατανόηση των ρυθμίσεων. Ο νόμος δεν περιορίζεται μόνο στη θέσπιση του ηλικιακού ορίου, αλλά προδιαγράφει τις ψηφιακές μεθόδους ταυτοποίησης (όπως το ψηφιακό αποθετήριο εγγράφων) και αναθέτει συγκεκριμένες ελεγκτικές αρμοδιότητες σε ανεξάρτητες αρχές.

Στο άρθρο που ακολουθεί, παραθέτουμε μια αναλυτική νομική επισκόπηση του Ν. 5350/2026 μέσα από 10 πρακτικές ερωτήσεις και απαντήσεις. Στόχος του οδηγού είναι να αποσαφηνίσει τις νέες υποχρεώσεις συμμόρφωσης, το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής που εκκινεί την 1η Ιανουαρίου 2027, καθώς και τις τεχνικές διαδικασίες επαλήθευσης των χρηστών. Μέσα από αυτή την αυστηρά νομική προσέγγιση, παρέχουμε τα δεδομένα με σαφήνεια, συμβάλλοντας στην ορθή και έγκαιρη ενημέρωση γύρω από τις νέες διατάξεις του ψηφιακού δικαίου.

1.Ποιος είναι ο κύριος σκοπός και το αντικείμενο του νέου νόμου για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης;

Ο νέος νόμος 5350/2026 αποτελεί μια απολύτως στοχευμένη νομοθετική παρέμβαση, η οποία εστιάζει ευθέως στην προστασία ενός ιδιαίτερα ευαίσθητου πληθυσμού, αυτού των ανηλίκων. Το νομικό αυτό κείμενο ανταποκρίνεται στις σύγχρονες κοινωνικές πιέσεις για τη διασφάλιση του ψηφιακού περιβάλλοντος απέναντι στους κινδύνους που ελλοχεύουν στο διαδίκτυο.

Σύμφωνα με το πρώτο άρθρο του νομοθετήματος, ο βασικός σκοπός είναι η ουσιαστική ενίσχυση της προστασίας των παιδιών κατά την πλοήγησή τους στις επιγραμμικές υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης. Η προστασία αυτή επιτυγχάνεται πρακτικά μέσα από τη θεσμοθέτηση κατάλληλων και αυστηρών περιορισμών στην πρόσβαση που έχουν οι ανήλικοι σε αυτές τις πλατφόρμες.

Παράλληλα, ο νόμος δεν αρκείται στην απλή διατύπωση μιας θεωρητικής απαγόρευσης, αλλά διασφαλίζει τον σκοπό του ορίζοντας ρητά την ανάγκη για συστηματική εφαρμογή. Προβλέπει, συνεπώς, την αποτελεσματική εποπτεία της εφαρμογής αυτών των αυστηρών μέτρων από τις αρμόδιες κρατικές αρχές.

2.Ποιο είναι το ακριβές ηλικιακό όριο που θέτει η νέα νομοθεσία;

Ο πυρήνας της νέας ρύθμισης, η οποία προσθέτει νέες διατάξεις στον νόμο 5099/2024, έγκειται στην αυστηρή απαγόρευση πρόσβασης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για μια συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα. Η προσέγγιση του Έλληνα νομοθέτη ευθυγραμμίζεται με τη γενικότερη ευρωπαϊκή τάση που επιδιώκει τον ψηφιακό περιορισμό στις μικρές ηλικίες.

Πιο συγκεκριμένα, ο νόμος ορίζει ρητά, σαφώς και κατηγορηματικά ότι απαγορεύεται η πρόσβαση στις επιγραμμικές υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης στους ανηλίκους που δεν έχουν συμπληρώσει το δέκατο πέμπτο (15ο) έτος της ηλικίας τους. Αυτό το ηλικιακό ορόσημο επιλέχθηκε ως το ελάχιστο σημείο ψηφιακής και γνωστικής ωριμότητας.

Η θέσπιση του εν λόγω ελάχιστου ορίου ηλικίας αποτελεί πλέον θεμελιώδη κανόνα για την προστασία των ανηλίκων, εντασσόμενη επισήμως στους σκοπούς του οικείου νόμου. Πρόκειται για μια νομική υποχρέωση που δεν αφήνει το παραμικρό περιθώριο αμφισβήτησης στις εταιρείες που διαχειρίζονται τα δημοφιλή κοινωνικά δίκτυα.

3.Πώς θα γίνεται πρακτικά η επαλήθευση της ηλικίας των χρηστών από τις πλατφόρμες;

Η εφαρμογή ενός αυστηρού ηλικιακού ορίου αναπόφευκτα δημιουργεί τεράστιες πρακτικές προκλήσεις αναφορικά με τον τρόπο ασφαλούς ταυτοποίησης των χρηστών στο διαδίκτυο. Ο νέος νόμος αναγνωρίζει αυτή την τεχνική αδυναμία των παραδοσιακών μεθόδων και προκρίνει τη χρήση σύγχρονων ψηφιακών λύσεων.

Προκειμένου να αποτραπεί η δημιουργία προφίλ από παιδιά κάτω των 15 ετών, η νομοθεσία κατευθύνει τις πλατφόρμες προς τη χρήση επίσημων κρατικών εργαλείων. Στόχος είναι η επαλήθευση να μην εξαρτάται από μια απλή υπεύθυνη δήλωση του χρήστη (αυτοαναφορά), η οποία ιστορικά καταστρατηγείται με ευκολία.

Αναλυτικότερα, ο νόμος προβλέπει ότι για την εξακρίβωση της ηλικίας δύναται να γίνεται χρήση της λειτουργικότητας που προσφέρει το ήδη γνωστό ψηφιακό αποθετήριο εγγράφων (Gov.gr Wallet). Η συγκεκριμένη λειτουργία κατοχυρώνεται νομοθετικά στο άρθρο 80 του ν. 4954/2022, προσδίδοντάς της την απαραίτητη θεσμική εγκυρότητα.

4.Αποτελεί ο νέος νόμος μια γενική απαγόρευση χρήσης του διαδικτύου για τους ανηλίκους;

Μετά τη δημοσιοποίηση του νομοσχεδίου αναπτύχθηκε μια ευρύτερη ανησυχία γύρω από την έκταση των νέων περιορισμών. Είναι νομικά αναγκαίο να αποσαφηνιστεί ρητά ότι το ρυθμιστικό αυτό πλαίσιο δεν συνιστά σε καμία περίπτωση γενική απαγόρευση της διαδικτυακής πλοήγησης ή της χρήσης έξυπνων συσκευών για τα παιδιά.

Αντιθέτως, η νομοθεσία διατηρεί έναν εξαιρετικά στοχευμένο και απολύτως εξειδικευμένο χαρακτήρα, απαγορεύοντας ρητά μόνο την πρόσβαση σε «επιγραμμικές υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης». Οι υπηρεσίες αυτές προσδιορίζονται ξεκάθαρα, αποκλείοντας έτσι μια γενικευμένη λογοκρισία της ψηφιακής δραστηριότητας.

Ως εκ τούτου, οι ανήλικοι διατηρούν στο ακέραιο όλα τα συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματά τους στην ελεύθερη ψηφιακή πληροφόρηση και την πρόσβαση σε εκπαιδευτικούς πόρους. Η χρήση πληροφοριακών ιστοσελίδων και εναλλακτικών εφαρμογών που δεν εμπίπτουν στον αυστηρό νομικό ορισμό της κοινωνικής δικτύωσης παραμένει απολύτως ελεύθερη.

5.Υπάρχει δυνατότητα παράκαμψης της απαγόρευσης μέσω της παροχής γονικής συναίνεσης;

Στο πεδίο του αστικού δικαίου και της προστασίας δεδομένων, η συγκατάθεση όσων ασκούν τη γονική μέριμνα αποτελούσε ιστορικά τον κανόνα για την άρση διαφόρων νομικών κωλυμάτων των ανηλίκων. Είναι λογικό, επομένως, πολίτες να αναρωτιούνται αν μπορούν να υπογράψουν κάποια συγκατάθεση για να επιτρέψουν στο παιδί τους να διατηρήσει το ψηφιακό του προφίλ.

Εντούτοις, ο νέος νόμος 5350 προσεγγίζει αυτό το κοινωνικό φαινόμενο με έναν εξαιρετικά κάθετο και απόλυτο κανονιστικό τρόπο, προτάσσοντας το υπέρτατο συμφέρον του ίδιου του παιδιού. Στο νέο άρθρο 4Α που εντάχθηκε στον ν. 5099/2024 δεν συμπεριλαμβάνεται απολύτως καμία εξαίρεση ή παρέκκλιση βάσει της βούλησης των γονέων.

Η νομική διάταξη είναι ξεκάθαρη: «απαγορεύεται η πρόσβαση» σε ανηλίκους που δεν έχουν συμπληρώσει το δέκατο πέμπτο έτος. Η σαφήνεια αυτής της διατύπωσης σημαίνει πρακτικά ότι οι γονείς στερούνται του δικαιώματος να εξουσιοδοτήσουν ή να επιτρέψουν νομίμως την είσοδο των παιδιών τους σε αυτές τις συγκεκριμένες υπηρεσίες.

6.Ποιοι είναι οι αρμόδιοι φορείς ελέγχου και εποπτείας για την τήρηση της νομοθεσίας;

Για να έχει ένας ψηφιακός νόμος πραγματική ισχύ και να μην παραμείνει κενό γράμμα, απαιτούνται ισχυροί ελεγκτικοί μηχανισμοί απέναντι σε κολοσσιαίες πολυεθνικές επιχειρήσεις. Η νέα νομοθεσία αναθέτει αυτό το εξαιρετικά κρίσιμο και πολύπλοκο έργο σε θεσμικά κατοχυρωμένες ανεξάρτητες αρχές της χώρας.

Σύμφωνα με τις νέες προσθήκες στο άρθρο 5 του ν. 5099/2024, η πρώτη εθνική αρχή που ορίζεται ρητά για την επίβλεψη των παρόχων ενδιάμεσων υπηρεσιών είναι το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης (Ε.Σ.Ρ.). Το Ε.Σ.Ρ. επιφορτίζεται πλέον με τη σημαντική ευθύνη ελέγχου της ορθής εφαρμογής των νέων κανόνων από τα ψηφιακά μέσα.

Δίπλα στο Ε.Σ.Ρ., ως δεύτερος πυλώνας εποπτείας, τοποθετείται η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (Α.Π.Δ.Π.Χ.). Η Α.Π.Δ.Π.Χ. διαθέτει τη βαθιά τεχνογνωσία που απαιτείται προκειμένου να ελέγχει τα συστήματα των πλατφορμών σε συνάρτηση με τις ρυθμίσεις της ευρωπαϊκής Πράξης για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες.

7.Πότε τίθεται σε ισχύ το νέο νομοθετικό πλαίσιο;

Η μετάβαση σε ένα τόσο αυστηρό πλαίσιο ελέγχου ηλικίας στο διαδίκτυο απαιτεί σοβαρές τεχνολογικές προσαρμογές εκ μέρους των πλατφορμών αλλά και των κρατικών ψηφιακών υποδομών. Ο νομοθέτης, κατανοώντας τις τεχνικές απαιτήσεις μιας τέτοιας κλίμακας αλλαγής, επέλεξε να μην εφαρμόσει τις διατάξεις άμεσα, αλλά να θέσει ένα μεταβατικό στάδιο.

Βάσει του άρθρου 6 του νέου νόμου 5350/2026, η έναρξη ισχύος αυτού του απαιτητικού νομοθετήματος έχει προγραμματιστεί σε βάθος χρόνου. Ειδικότερα, η εφαρμογή της καθολικής απαγόρευσης εκκινεί επίσημα από την 1η Ιανουαρίου 2027.Πρόκειται για ένα χρονικό σημείο ορόσημο- το οποίο διευκολύνει και τον συντονισμό των αρμόδιων φορέων που θα επιβλέπουν την ορθή τήρηση του νομικού πλαισίου.

Το συγκεκριμένο χρονικό περιθώριο μέχρι το 2027 κρίνεται απολύτως ζωτικό για τη σταδιακή ολοκλήρωση και τον έλεγχο των ψηφιακών πορτοφολιών ταυτοποίησης (όπως το KidsWallet). Ταυτόχρονα, παρέχει τον απαραίτητο χρόνο στις πολυεθνικές εταιρείες προκειμένου να εναρμονίσουν τα συστήματά τους με τις ελληνικές επιταγές.

8.Πώς διασφαλίζεται η προστασία των προσωπικών δεδομένων των ανηλίκων κατά την επαλήθευση της ηλικίας;

Μία από τις πλέον κρίσιμες ενστάσεις που εγείρει νομικά η επιβολή ελέγχων ταυτοπροσωπίας στο διαδίκτυο είναι ο κίνδυνος εκτεταμένης παραβίασης της ιδιωτικότητας των παιδιών. Η συνεχής αποστολή αντιγράφων ταυτοτήτων σε ξένες πλατφόρμες θα δημιουργούσε ένα γιγαντιαίο μητρώο ευαίσθητων προσωπικών δεδομένων, εκτεθειμένο σε κυβερνοεπιθέσεις.

Προκειμένου να αποφευχθεί ένας τέτοιος κίνδυνος, η ελληνική νομοθεσία επικαλείται τεχνολογικές υποδομές, όπως το KidsWallet και το ψηφιακό αποθετήριο, τα οποία στηρίζονται στις επιταγές της προστασίας δεδομένων ήδη από τον σχεδιασμό τους (privacy by design). Το θεσμικό πλαίσιο του νόμου 4954/2022 εξασφαλίζει αυτή την υψηλή τεχνική ασφάλεια.

Η θεμελιώδης νομική αρχή που βρίσκει απόλυτη εφαρμογή σε αυτή τη διαδικασία είναι η αρχή της ελαχιστοποίησης των δεδομένων. Κατά την κρίσιμη στιγμή της ηλεκτρονικής επαλήθευσης, το ξένο μέσο κοινωνικής δικτύωσης δεν αποκτά πρόσβαση στο ονοματεπώνυμο, τη διεύθυνση ή την ακριβή ημερομηνία γέννησης του εκάστοτε παιδιού.

9.Ποιες είναι οι συνέπειες και οι κυρώσεις για τις πλατφόρμες σε περίπτωση μη συμμόρφωσης;

Η θέσπιση ενός αυστηρού νομικού κανόνα καθίσταται πρακτικά ανενεργή εάν δεν συνοδεύεται από ικανές κυρώσεις ικανές να επηρεάσουν οικονομικά τους παραβάτες. Ο Έλληνας νομοθέτης, προκειμένου να καταστήσει δεσμευτικό τον περιορισμό απέναντι στις μεγαλύτερες εταιρείες τεχνολογίας, αξιοποιεί πλήρως το οπλοστάσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο νόμος 5350 δεν κατασκευάζει ένα νέο, παράλληλο σύστημα προστίμων, αλλά εδράζεται ευθέως στον ν. 5099/2024, ο οποίος ενσωμάτωσε τους κανόνες της Πράξης για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (DSA) στο εθνικό μας δίκαιο. Αυτό το πανίσχυρο νομικό οπλοστάσιο καθιστά την επιβολή του νόμου εξαιρετικά ρεαλιστική.

Στο πλαίσιο αυτό, οι ορισθείσες ελεγκτικές αρχές, δηλαδή το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης και η Αρχή Προστασίας Δεδομένων, εφοδιάζονται με το σύνολο των προβλεπόμενων εξουσιών του άρθρου 11. Αυτό τους δίνει το νομικό δικαίωμα να ερευνούν άμεσα, να απαιτούν πλήρη διαφάνεια στους αλγορίθμους και να καταλογίζουν βαριές ευθύνες.

10.Γιατί κρίθηκε αναγκαία η συγκεκριμένη νομοθετική παρέμβαση τη δεδομένη χρονική στιγμή;

Στη νομική επιστήμη είναι σύνηθες οι τεχνολογικές εξελίξεις να προηγούνται της δικαιικής ρύθμισης, ωστόσο, με τον νέο νόμο 5350/2026, το κράτος προσπαθεί να ανταποκριθεί σε μια ψηφιακή κρίση που έχει ήδη λάβει ανεξέλεγκτες διαστάσεις. Η παρέμβαση αυτή δεν είναι τυχαία, αλλά υπαγορεύεται από επιτακτικές και οξυμένες κοινωνικές ανάγκες.

Η επιστημονική, ιατρική και ψυχολογική κοινότητα επισημαίνει με ολοένα και μεγαλύτερη ένταση τις δυσμενείς συνέπειες της αλόγιστης χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης στα πρώτα χρόνια της εφηβείας. Φαινόμενα όπως ο διαδικτυακός εκφοβισμός, η στέρηση ύπνου και ο έντονος εθισμός, οδήγησαν την Πολιτεία στην αναγκαιότητα νομικής προστασίας αυτών των ευάλωτων ομάδων.

Όπως επισημαίνεται χαρακτηριστικά στον σκοπό του νομοθετήματος, η ενίσχυση της προστασίας των ανηλίκων στις συγκεκριμένες επιγραμμικές υπηρεσίες ανάγεται πλέον σε νομική και πολιτειακή προτεραιότητα. Η λειτουργία αυτών των πλατφορμών βασίζεται σε προηγμένους αλγορίθμους συγκράτησης της προσοχής, απέναντι στους οποίους ένα παιδί κάτω των 15 ετών αδυνατεί να αντισταθεί από μόνο του.

Δίπλα στον πελάτη και τις ανάγκες του.

Αθηνά Κοντογιάννη-Δικηγόρος

Όσα αναφέρονται παραπάνω δεν αποτελούν νομικές συμβουλές και ουδεμία ευθύνη φέρεται για αυτές. Για περισσότερες πληροφορίες,επικοινωνήστε μαζί μας.

Το κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά τη νομική συμβουλή για τη συγκεκριμένη υπόθεσή σας.

Σχετικά άρθρα

Απόψεις

Νέο πλαίσιο λειτουργίας εταιρειών ενημέρωσης: Οδηγός Κανονιστικής Συμμόρφωσης

Η διαρκής εξέλιξη του ρυθμιστικού περιβάλλοντος επιβάλλει την άμεση προσαρμογή των νομικών προσώπων σε αυστηρότερα πρότυπα εταιρικής διακυβέρνησης και λειτουργικής διαφάνειας. Πρόσφατα, η εγχώρια έννομη τάξη υποδέχθηκε μια…

Απόψεις

Νέο Ποινικό Πλαίσιο: Πότε η τηλεφωνική και ηλεκτρονική απάτη διώκεται ως κακούργημα;

Η ραγδαία εξέλιξη της τεχνολογίας και η διαρκής ψηφιοποίηση των καθημερινών μας συναλλαγών έχουν διευκολύνει αναμφίβολα την καθημερινότητα, αλλά ταυτόχρονα έχουν δημιουργήσει νέους, σκιώδεις δρόμους για την εξέλιξη…

Απόψεις

Νέες Διοικητικές Διαδικασίες και Μεταβιβάσεις Ακινήτων (Ν. 5293/2026): Οδηγός σε 10 ερωταπαντήσεις

Η καθημερινή συναλλαγή των πολιτών με τη δημόσια διοίκηση και η διεκπεραίωση γραφειοκρατικών υποθέσεων, από την έκδοση απλών πιστοποιητικών έως τις απαιτητικές μεταβιβάσεις ακινήτων, αποτελεί παραδοσιακά πηγή καθυστερήσεων…

Όλα τα άρθρα

Μείνετε ενημερωμένοι για νομικά νέα

Σύντομα μηνύματα για ό,τι αλλάζει και αφορά τους εντολείς μας. Χωρίς διαφημίσεις — διαγραφή όποτε θέλετε.

Με την εγγραφή συναινείτε στη λήψη ενημερώσεων. Δείτε την Πολιτική Απορρήτου.